Waarom zijn Nederlanders zo lang?

Nederlanders behoren tot de langste mensen ter wereld. Minder bekend is dat ze slechts 150 jaar geleden tot de kortste behoorden. Wat heeft geleid tot deze grote verandering in lengte?

Tijdens een bezoek aan Nederland kom je al snel mensen tegen die langer zijn dan 2 meter en die boven iedereen uitsteken. Met een gemiddelde lengte van ongeveer 185 cm voor mannen en 168 cm voor vrouwen is het duidelijk dat dit de plaats is om te zoeken naar huizen met hoge deuren en schoenenwinkels met een voorraad extra grote maten.

Hoe werden de Nederlanders tot de langste ter wereld?

Gedurende de 18e eeuw behoorden de Nederlanders tot de kortste ter wereld. Uit de archieven van de militaire dienst blijkt dat Nederlandse mannen rond 1850 gemiddeld slechts 165 cm waren. Korter dan de Amerikanen, Duitsers, Zweden en Denen uit de zelfde periode. Het was niet tot 1980 dat Nederlanders uit eindelijk langer werden dan de omringende landen en tot de langste ter wereld werden.

Vanaf 1850 begint een langzame maar gestage groei in lengte, die pas aan het einde van 20 ste eeuw stopt. Elke generatie werd langer dan degene die ervoor kwam. Er zijn veel theorieën over het hoe en waarom van de Nederlandse groeispurt, sommigen waarschijnlijker dan anderen. Hieronder kijken naar een aantal van de vaakst aangedragen argumenten.

Omgeving en economie

Gedurende de industriële revolutie verhuisden veel Nederlanders van het platteland naar de steden. De steden waren dichtbevolkte plaatsen, met slechte sanitatie en medische voorzieningen. De meeste stadsbewoners werden slecht betaald en vanaf een jonge leeftijd lange uren. Veel families kwamen slecht rond, en hadden niet geld voor eten en ziektes kwamen veel voor. Er was een groot verschil tussen de armen en rijken. Een hoger inkomen, en sociale positie betekenden beter eten, woningen, toegang tot dokters en over het algemeen een langer en gezonder leven.

Ziektes hebben een grote invloed op de groei van een kind en in 19e eeuws Nederland waren diaree en de mazelen veel voorkomende ziektes. Gezonde voeding heeft ook een grote invloed op het herstel na een ziekte, iets dat arme families natuurlijk ook niet hadden.

In het begin van de 20ste eeuw begon het gemiddelde inkomen van de Nederlanders te stijgen. De kwaliteit van de huisvesting verbeterde, en ook de mogelijkheid om gezonder te eten en om een dokter of ziekenhuis te bezoeken. Gedurende de 20ste eeuw bleef het gemiddelde Nederlandse inkomen stijgen.

Nederland heeft nog altijd een van de kleinste verschillen tussen hoge en lage inkomens. Behalve een kleine groep aan de top van de inkomens  verdienen veel Nederlanders ongeveer hetzelfde (8).

Genetisch

De vroege voorouders van de Nederlanders waren lang. Ze waren ook veel langer dan de stadsbewoners die de Nederlanders uiteindelijk werden. Vanuit dit perspectief gezien was het potentieel voor groei altijd al aanwezig, ze werden alleen tegengehouden door hun omgeving.

Voedsel

Nederland produceert een grote hoeveelheid van fruit en groenten, die goedkoop beschikbaar zijn in elke supermarkt. Veel Nederlanders eten vaak brood, kaas en vlees en consumeren veel zuivel producten. Het Nederlandse dieet zit er vol mee, en ze eten dit vaker dan Europeanen in omliggende landen. Dat zou kunnen verklaren waarom de Nederlanders langer groeiden dan andere Europeanen.

Natuurlijke selectie

Lange mensen in Nederland trouwen eerder, krijgen sneller promotie en verdienen hogere salarissen gedurende hun leven. Als ze een familie beginnen krijgen ze ook meer kinderen dan het nationaal gemiddelde. Dat is voor zowel vrouwen als voor mannen. Dit is mogelijk een cultureel verschijnsel want in bijvoorbeeld Amerika hebben lange mensen minder kinderen dan het gemiddelde.

Echtscheidingen komen ook in Nederland voor en het is opgemerkt dat lange mensen zo de mogelijkheid hebben om meer dan een familie te starten gedurende hun leven.

Het debat over het hoe en waarom is nog niet over. Maar een populaire theorie waarom de Nederlanders zo lang werden, om de overstromingen in hun lage land te overleven, blijft niet overeind. De lengte van de Nederlanders is een recent fenomeen, en gedurende de grootste periode van hun geschiedenis moesten ze net als iedereen naar veiligheid zwemmen.

Bronnen

1. https://en.wikipedia.org/wiki/Human_height
2. http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/gezondheid-welzijn/publicaties/artikelen/archief/2012/2012-3746-wm.htm
3. http://www.randalolson.com/2014/06/23/why-the-dutch-are-so-tall/
4. http://www.bbc.com/news/world-us-canada-33160072
5. http://www.smithsonianmag.com/smart-news/heres-why-dutch-are-so-tall-180954930/?no-ist
6. http://www.theguardian.com/world/2015/apr/08/scientists-try-to-answer-why-dutch-people-are-so-tall
7. http://www.newyorker.com/magazine/2004/04/05/the-height-gap
8. http://www.cbs.nl/en-GB/menu/themas/inkomen-bestedingen/publicaties/artikelen/archief/2014/2014-036-pb.htm

Image: Measuring Tape by Jamie